Bugün kuzey Afganistan’daki Takhar eyalatinde sıcak bir gün. Kadın, erkek ve çocuklar sabırla beyaz konteynırların önünde bekliyorlar. Bunlardan birinde 15 yaşındaki Sima, Afgan bir hemşire tarafından muayene ediliyor. Köyünden eyaletin başkentine yolculuğu üç saatten fazla sürdü. Sima ve ailesinin bir sağlık merkezine ulaşmaları bundan sadece birkaç yıl öncesinde bir tam gün sürüyordu. Gelecekte ise hareketli ekiplerin sağlık hizmetlerini hastaların daha da yakınına taşımaları hedefleniyor. Bu projeler Alman Federal Hükümeti’nin kaynaklarıyla finanse ediliyor. Amaç, yaşam şartlarındaki iyileşmenin Afgan halkı için hissedilebilir hale getirilmesi. Bu yüzden de Alman Hükümeti iyileştirilmiş devlet yönetimi ve güvenlik güçlerinin eğitilmesinin yanısıra sivil yeniden yapılanma ve sürdürülebilir kalkınmayı Afganistan’da üstlendiği yükümlülüğün temel öğesi olarak belirliyor.
Pek çok durumda yeniden yapılanmadan söz etmek mümkün değil çünkü pek çok şey sıfırdan kuruluyor. Afganistan’ın birçok bölgesinde 1970’lerdeki seviyenin üzerine ulaşılmış durumda. Bu saptama, okul eğitimi almaya başlayan kız ve erkek çocukların sayısı, temel sağlık hizmetleri, elektrik ve su temini, ulaşım altyapısı ve telekomünikasyon için geçerli. Gene de 2002’den bu yana Afganistan’daki uluslararası çabaların bilançosu açısından durum karışık görünüyor; Her alanda hedeflenen adımların atılması mümkün olamadı. Ücra kırsal kesimler ve özellikle de istikrarsız bölgeler, kalkınma için atılan adımlardan kısıtlı ölçüde yararlanabildiler. Merkezi devlet kademesinin bulunduğu Kabil dışında yereldeki devlet yapılarının gücü zayıf, Yönetimde ve yolsuzlukla mücadelede hala büyük açıklar var ve güvenlik düzeyi geçtiğimiz yıllarda yeniden kötüye gitti. Oysa ekonomik kalkınma ancak güvenliği sağlanmış bir çevrede, güven duyarak çalışma olanağı sağlayan bir devlet ortamında mümkün.
Bu yüzden 28 Ocak 2010’da Londra’da gerçekleştirilen Uluslararası Afganistan Konferansı’nda yeni bir stratejik rota belirlendi. Kararın temelinde, sorumluluğun adım adım Afgan otoritelere devredilmesiyle Afganların kendi sorumluluklarını üstlenme kapasitelerinin güçlendirilmesi hedefi yer alıyor. Alman Hükümeti kendisinin de dahil olduğu Londra Konferansı’nda belirlenen hedeflerin uygulanmasını hızlandırma kararı aldı: Bu kapsamda, sivil yapılandırma için ayrılan mali kaynağın iki katına çıkarılması, isyancıların topluma yeniden entegrasyonu için Afgan çabalarının desteklenmesi ve Afgan güvenlik güçlerinin eğitilmesinde daha da büyük bir sorumluluk üstlenilmesi öngörülüyor.
Afganistan’da, Almanya’daki eyaletler ve federal yönetimden 160’ın üzerinde Alman polisi çalışıyor. Bu sayı 2010 yılında 60’ı AB Polis Gücü (EUPOL) çerçevesinde olmak üzere yaklaşık 260’a çıkartılacak. (EUPOL). Afgan polislerinin eğitiminin yanı sıra 2012 yılına kadar 500 Afgan polis eğitmeninin de yoğun şekilde yetiştirilmesi planlanıyor. Bu tür bir “eğitmen havuzu” Afganların yakın bir gelecekte kendi polis kuvvetlerinin en azından temel düzeydeki eğitimlerini kendi başlarına verebilmeleri için gerekli ön koşulların sağlanmasını amaçlıyor.
Ayrıca Alman ordusu da Afgan ordusunun eğitimi yönündeki çabalarını artıracak. Eğitimin bir parçası olarak Alman askerleri Afgan birimlerine birliklerin hazırlıklarda ve operasyonların uygulanmasında daha yakın partner olarak destek verecekler. Bu çerçevede Alman parlamentosu 26 Şubat 2010’da Uluslararası Güvenlik Destek Gücü (ISAF) kapsamındaki Alman birliklerinin kapasitesinin 5350 askere çıkarılması kararını aldı. Eğitim ve güvenlik amacıyla görevlendirilen asker sayısı 280’den 1400’e çıkarılacak. Afgan ordusu bugün ISAF operasyonlarının çoğunda görev alıyor; operasyonların yarısından fazlası hali hazırda onlar tarafından yürütülüyor.
Devlet başkanı Karzai’nin ifade ettiği hedefe göre Afganlar 2014 yılına kadar güvenliklerinin sorumluluğunu tamamen kendileri üstlenecekler. Bu yalnızca güvenlik güçlerinin yapılandırılmasına ivme kazandırmayı şart koşmakla kalmayıp, aynı zamanda Londra’da Afgan yönetimi tarafından yolsuzlukla daha güçlü bir mücadele ve resmi yapıların oluşturulmasına yönelik vaatlerin gerçekleştirilmesi doğrultusunda iddialı bir hedef. Alman Hükümeti bu konuda Afganistan’a desteğini sürdürecek. Çünkü ancak kendi ayakları üstünde güvenliğini sağlayabilen istikrarlı bir Afgan devleti, teröristlerin yeniden bir hareket kabiliyeti kazanmasının önüne kalıcı biçimde geçebilir. Afganistan’a istikrar kazandırılmasına giden yol ne rahat ne de tehlikelerden uzak, fakat kaçınılmaz.//
