Sunday, 27.05.2012 16:22
 
 

Güncel

World

Muslim Brotherhood to face Egypt's old guard  

Business

Questioning Google's massive deletion of links  

Culture

Euphoria for Sweden in Eurovision 2012  

Portre

“Benim sorumluluğum var”

Türk asıllı Alman yönetmen Fatih Akın çevreyi korumak için çalışıyorİleri

Goethe-Institut Istanbul’un etkinlikleri

Okuma kulübü: Ekim 2011'den itibaren ayda bir, Almanca okuma kulübü  

Keşif turu: Randevu üzerine, İstanbul Beyoğlu'nda Alman İzleri  

Keşif turu - YENİ!: Başvuru üzerine, İstanbul Beyoğlu’nda Avrupai...  

Bookmarks
| |

Derinlerde yatan temiz enerji

Yeraltından gelen enerji

Yerin derinlerinde hiç bitmeyecek bir enerji potansiyeli yatıyor: Kayaçların içinde saklı duran ısı. Almanya’da geliştirilen delme tekniği jeotermal enerjiyi konomiye kazandırıyor

Rainer Stumpf

Otoyoldan ayrıldıktan sonra, şehirlerarası yolda birkaç kilometre devam edip üstünde “GFZ” logosunun bulunan tabelanın görüldüğü yerde tam sağa dönülüyor. Buradan sonra 400 metre kadar engebeli bir arazide gidiliyor, bir kum çekme bölgesinin kamyonlarının yanından geçtikten sonra ağaçların üstünden delme kulesinin beyaz tepesi görülüyor. Bu 19 Şubat günü Avrupa’nın dört bir yanından 100’den fazla jeolog ve enerji uzmanı, Münih yakınlarındaki küçük bir belde olan Dürrnhaar’a gelmek için bu rotayı izlediler. Burada tanıklık edecekleri şey, jeotermal enerjinin geleceğini gösteren heyacan verici bir olay. Olayın adı, metal plaka üzerine yazılı tuhaf bir kelime: InnovaRig. Karşımızda yükselen şey 52 metre yüksekliğinde ve 5000 metre derinliğe inececek delik açmaya yetecek yaklaşık 2700 beygir gücünde bir cüsse. Çıkarılması amaçlanan şey de ne petrol ne de doğalgaz, buradaki hazinenin adı başka: Sıcak su. Bu aygıt 2008 sonunda beş megavatlık bir santrali çalıştıracak ve hem elektrik hem de ısı enerjisi üretecek. Rüzgar ve güneşten bağımsız olarak yirmi dört saat boyunca. Dürrnhaar’daki delme sistemi eşsiz bir tekniğe sahip. Potsdam Jeolojik Araştırmalar Merkezi (GFZ), Alman tünel açma uzmanı Herrenknecht firmasıyla işbirliği içinde son derece yenilikçi bir fikri uygulamaya geçirdi. Bu güneşli Şubat gününde bir Bavyera’nın bir köşesinde ziyaretçiler, sıkışık kalabalığın içinde kafalarını iyice kaldırıp delme kulesinin yukarılarına doğru bakıyorlar. Bu arada ne bir şey duyuyorlar ne bir koku alıyorlar. İşte tam da bu, InnovaRig’i böylesi benzersiz kılıyor, diyor şirkete ismini veren patronu Martin Herrenknecht: “Aygıt çöp çıkarmadan çalışıyor ve öyle sessiz ki meskun yerlerde bile kullanılabilir.” Bu olanak özellikle yerden enerji elde etme açısından büyük bir avantaj. Çünkü enerji nerede kullanılacaksa çıkarma işinin de orada yapılması ekonomik açıdan zorunlu. Delicinin montajı insan eli değmeden gerçekleşiyor ve duruma göre farklı delme teknikleri uygulanabiliyor, Herrenknecht’in ifadesiyle söylemek gerekirse “teknoloji harikası” günde 100 metreye kadar delme yapabiliyor. Alanda toplanan uzmanlar beğeniyle başlarını sallıyorlar, bir taraftan da notlar alıp duruyorlar. Yaz aylarına kadar 4400 metre derinlikten saniyede 150 litre su yaklaşık 140 dereceyle yeryüzüne basılacak.

Şirketin patronu, en güzel noktayı da sona saklıyor: “Suya ulaştığımızda, aygıtı altı metre kaydırarak ikinci bir delik açıyoruz” diyor. Şiddetli bir alkış kopuyor. Bu açıklama üzerine şiddetli bir alkış kopuyor, çünkü burada da bir ilk gerçekleştirilmiş oluyor. Jeotermal enerji kazanımı için hep iki delik açılması gerekiyor. Sıcak su bir delikten yukarı pompalanarak ısısı enerji üretiminde kullanılıyor, sonra da soğuyan su ikinci bir delikten tekrar sıcak kayaçlara gönderiliyor. Delicinin her seferinde demonte edilip monte edilmesini gerektiren pahalı bir döngü. Ama artık böyle olmayacak. Hareketli InnovaRig aygıtının kullanılmasıkullanılması masrafları ciddi ölçüde düşürecek. Böylece de jeotermal enerjinin kullanıma girme şansını artmış olacak. Halihazırda dünyada kurulu bulunan yer enerjisi santrallerinin toplam elektrik üretme kapasitesi yedi atom reaktörünün kapasitesine eşit. Buna göre de jeotermal enerji diğer yenilenebilir enerjilerin çok gerisinde kalıyor. Almanya’da çevre dostu enerjiler içindeki oranı yüzde bir düzeyinde (2006). Uzmanlar, Dürrnhaar’daki gibi yeni delme teknolojileri sayesinde büyük bir gelişme bekliyorlar. Almanya’da da. Dürrnhaar’dan 360 kilometre uzaktaki Landau’da hem ısı hem elektrik üreten bir jeotermal santral devreye girdi. 2007 sonundan beri yaklaşık 6000 konuta temiz elektrik ve yaklaşık 300 konuta ısı sağlıyor. Federal Çevre Bakanlığı’nın verdiği bilgilere göre yaklaşık 150 yeni jeotermal santralin yapılması planlanıyor. “Almanya’da yer ısısını daha ileri götürmek istiyoruz” diyor InnovaRig’i geliştiren Herrenknecht. Görünen o ki bu hedefe de ulaşabilecek.

17.10.2008
Bookmarks
| |